Санаа ситимэ
Саха төрүт оонньууларын күрэһигэр «Манчаары оонньуулара» диэн аат быспыттарын биһириибин, сөбө бороҕон диибин. Манчаары аатынан спартакиада, Саха олимпиадата, Манчаары бирииһигэр күрэхтэһии диэн халы-мааргы ааттар сыстыбатылар, олохсуйбатылар!Спартакиада, олимпиада диэн грек омуктар бэйэлэрин улуу гладиатордарын үйэтиппит ааттара эбээт.
Өрдөөҕүтэ, демократия саҥа олохпутугар киирэн эрдэҕинэ, биир угуйукка саха боотура аты мииннэн баран батыйатын өрө туппутунан ыһыах түһүлгэтин эргиччи сүүрдүбүтүн сөбүлээбэтэҕим. Үрүҥ айыылардыын чугасыһар күммүтүгэр туохпут эмиэ боотурай? Батастаах буола-буола… Биһиги, сахалар диэтэх дьон, боотур диэн тылы олус сөбүлүүр курдукпут ээ. Хапсаҕай күрэхтэһиилэригэр «дьэ, боотурдар киирэннэр тустан мамыктаһан бардылар” диэни тириим таһынан ылынабын, истэбин. Боотуру, хайа даҕаны өттүнэн ыһыахха сыһыана суох киһини, хапсыһыылары сырдатар суруналыыс-кэммэнтээтэр тоҕо кэпсиирэ буолла? Бөҕөс диэн оттон олус үчүгэй, киһи киэн тутта, астына истэр тыллаахпыт ээ…
Биир күрэхтэһиигэ тулуйбакка, кэпсиир кэммэнтээтэргэ “Ити дьонуҥ бөҕөстөр ээ” диэбиппэр, эдэрчи киһи өһүргэнэн «дьиэс-куос» буолбута эмиэ баара. Бэйи тохтооҥ, амбициялаах дэнэннэр итинник «быйаҥнарыҥ» хайҕалга сылдьааччылар. Төрөөбүт тылбыт ити курдук кээрэнэн-кэрбэнэн, түһэн-тэпсиллэн истэҕэ. Боотуру бөҕөстөн араарбаппыт! Эмиэ хапсаҕайга сылдьаммын истэбин уонна кэлэйэбин манныктартан.
«Умайа сылдьар харахтаах боотур күөх муннуктан таҕыста, кинини утары тыга сылдьар быччыҥнаах боотур кыһыл муннуктан киириэҕэ» диэннэртэн. Арах-арах! Аата сүрүн баҕаһын! Харах умайбатар, быччыҥ тыкпатар дьон тэҥинэн сылдьыа этибит буоллаҕа, бороҥ сахалар барахсаттар, биһиги. Ис дьиҥин ыллахха, ити хайгыыр, сөбүлүүр,амбициялаах боотурдара дуу, бөҕөстөрө дуу, сахалыыта ньоҕой, үтүө тылы ылыммат, өһөс, соччо сэҥээриллибэтдьоннор диибин. Хайа төрөппүт оҕото амбициялаах, ньоҕой, өһөс буоларыгар баҕарыай, талаһыай? Былыр-былыргыттан күүстээх, өйдөөх, кыахтаах киһи мэлдьи киэҥ көҕүстээх, үтүө санаалаах, кыаммакка кыһаллар, көмөлөһөр айылгылаах-майгылаах буолара. Аныгы үйэҕэ ол үтүө майгы умнулунна дуу, доҕоттоор?
Ермолай Скрябин.