Никифоров Иван Петрович, 1925 сыллаах төрүөх, урукку Тойон Арыы олохтооҕо этэ. 1942 сыл бэс ыйыгар баара-суоҕа уон аҕыс сааһыгар сылдьан, уоттаах сэрии саамай үгэннээн турдаҕына Советскай Армия кэккэтигэр ыҥырыллыбыта. Унньуктаах уһун айаны айаннаан хара бастакыттан илиҥҥи кыраныыссаны харабыллыыр 36-с армия 203-с дивизиятын 1034-с стрелковай полкатыгар түбэспитэ. Бу чааһа Японияны утары сэриигэ хас даҕаны сүүһүнэн биэрэстэ сири буулдьа, снаряд ардаҕын ортотунан ааспыта.

Саамай өйгө хатаммыта, кириэпэстээх Хайлар куораты үс күннээх түүн киирсии кэнниттэн ылыы этэ. Бу операция түмүгүнэн Иван Петрович И.В. Сталин махталын туппута. 1948 сыллаахха төрөөбүт төрүт буоругар эргиллибитэ.

Сэрииттэн кэлэн баран колхуос, сопхуос араас хаһаайыстыбаннай үлэтигэр сылдьыбыта. Хас сайын ахсын саамай табыллар үлэтэ арыы сир ходуһаларыгар ат соһор косилкатынан от оҕустарыыта этэ.

Сэлиэнньэҕэ, оскуолаҕа араас көрсүһүүлэргэ сэриигэ сылдьыбытын туһунан кэпсээнин түмүктүүрүгэр, сэрии хаһан даҕаны буолбатын, өрүү эһиги үрдүгүтүнэн сырдык күн тыктын диир үгэстээҕэ. 1992 сыллаахха кини олохтон букатыннаахтык туораабыта.

Иван Петрович Никифоров сэриигэ актыыбынай кыттыыны ылбыт туоһута «Японияны кыайыы иһин» мэтээл уонна Аҕа дойду сэриитин иккис истиэпэннээх уордьан, атын даҕаны үбүлүөйүнэй мэтээллэр өлбөт-сүппэт өйдөбүнньүк буолан оҕолоругар хааллахтара.

Иван ЕГОРОВ, Булгунньахтаах.

2005 с., редакция архыыбыттан.