Өктөмҥө, Саха Өрөспүүбүлүкэтин бастакы бэрэсидьиэнэ Михаил Николаев сырдык кэриэһигэр, өйдөбүнньүк мемориальнай комплекс тутуута ыытылла турар. Кини – Саха омук уһулуччулаах салайааччыларыттан биир ураты чаҕылхайдарынан буолар. Төһөнөн күн-дьыл устан ааһан иһэр да, кини ыыппыт үлэтин суолтата, ситиһиилэрин дириҥнэрэ, дьулуһууларын далааһыннара сүдүтэ көстөн иһэр. Бүгүҥҥү күн тутуу хайдах бара турарын билсэ бара сырыттым уонна “Кэлэр көлүөнэлэр тус сыаллаах пуондаларын” генеральнай дириэктэрин солбуйааччы Михаил Керемясовы көрсөн үлэ хаамыытын туоһуластым.
М.Е. Николаев аатын үйэтитэргэ Бырабыыталыстыбаҕа анал хамыыһыйа тэриллэн олус улахан үлэ бара турар. Ол иһигэр кинини үйэтитиигэ былаан ылыллан, дойдутугар көмүс уҥуоҕун аттыгар мемориальнай комплекс тутуллар. Маны тутуох иннинэ, 2023 сыллаахха мемориальнай комплекс тутуллуутугар бастыҥ архитектурнай концепцияҕа анаан, Ил Дархан иһинэн аһаҕас архитектурнай уус-уран куонкурус ыытыллыбыта. Манна кыайыылааҕынан архитектор Иван Кычкин салайааччылаах “Градо” айар хамаандата буолбута. Барыл быһыытынан 13 миэтэрэ үрдүктээх стела оҥоһулла турар, Михаил Ефимович мэтириэтэ, Саха Өрөспүүбүлүкэтин былааҕа, дьаралыга баар буолуохтара. Стела аннынан кэрийэ сылдьан көрөргө Михаил Ефимович этиилэрин гранит тааска түһэрэн төгүрүччү ууруохтаахпыт. Араас тэрээһиннэр ыытыллалларыгар эргиччи амфитеатр курдук ыскамыайкалар баар буолуохтара. Мемориальнай комплексы быйыл бүтэрэр былааннаах этибит. Гранит оҥоруута сүрдээх уустук эбит. Кэккэ кыһалҕалар үөскээннэр, болдьохпут кэлэр сылга көһөн биэрдэ. Бу мемориальнай комплекс үбүлээһинэ бүддьүөтү таһынан, “Кэлэр көлүөнэлэр тус сыаллаах пуондаларын” нөҥүө сир анныттан баайы хостооччулар “АЛРОСА” хампаанньа уонна “Полюс” ХЭТ суоттарыгар оҥоһуллар, — диэн Михаил Николаевич иһитиннэрдэ.
Сүрүн үлэ стелаҕа ыытыллар, үөһэ хантайан көрдөххө, Михаил Николаев сэбэрэтэ оҥоһуллан ситэн эрэр. Бу үлэни сүрүннээччилэринэн бырааттыы скульптордар Николай уонна Егор Огонёровтар буолаллар.
Мин стела мозаикатыгар эппиэттиибин. Бу үлэҕэ кэммиэрчэскэй этии киирбитигэр убайбынаан Николайдыын кыайбыппыт. Москва куоракка, “ArtWorker” диэн идэтийбит хампаанньаны кытта, үлэбит болдьоҕор баттаһар курдук үлэлэһэргэ дуогабардаспыппыт. Тоҕо диэтэххэ, үлэбит сабардама олус улахан. Кинилэр собуоттара Ульяновскай куоракка баар, онно тиийэммит Михаил Ефимович мэтириэтин, Саха Өрөспүүбүлүкэтин былааҕын, дьаралыгы кинилэри кытта тэҥҥэ үлэлэһэн барытын бүтэрэн оҥорон кэллибит. Билигин дьэ монтажпыт саҕаланна. Мозаикабыт барыта улахан киэбинэн сылдьар. Күн-дьыл туран биэрдэҕинэ аҕыйах күнүнэн бүтэриэхпит. Бу матырыйаалларбытын барытын Москваттан анал таһаҕас тиэйэр “Дельта” хампаанньа массыыналарынан аҕаллыбыт, — диир эдэр скульптор Егор Огонёров.
Бэрт далааһыннаах, дьоһуннаах тутуу биһиги сүдү киһибитин Михаил Николаевы үйэтитиигэ туһуланар. Михаил Ефимович туох баар бары хайысхаҕа, ол иһигэр бырамыысаланнаска, тыа хаһаайыстыбатыгар итини таһынан доруобуйа, чөл олох, үөрэх, спорт, култуура, ускуустуба саҥа таһымҥа тахсалларыгар олук буолар олус сөҕүмэр үлэни оҥорбута, элбэх тутууну ыыппыта. Саханы саха дэппитэ, саха омук бигэ тирэхтэммитэ, сайдар кыаҕа улааппыта. Мемориальнай комплекс үлэҕэ киирдэҕинэ дьону сэргэни сырдыкка, үрдүккэ, кэскилгэ ыҥыра-угуйа туруоҕа.
Уйбаан УЙГУУРАП,
ааптар видеоҕа устуута уонна хаартыскаҕа түһэриитэ: https://max.ru/channel_Hangalas
